พระสมเด็จ

อาจารย์ไพรพนา ศรีเสน
ก่อนอื่นต้องขอขอบคุณทุกท่านที่ให้ความสนใจในการศึกษาเรื่องของพระสมเด็จในสกุลของพระสมเด็จวัดระฆังของท่านสมเด็จพระพุฒาจารย์ (โต) พรหมรังสี ที่ท่านได้สร้าง และจัดสร้าง ทั้งพิธีทั่วไป และพิธีหลวง รวมทั้งมีพระภิกษุที่ประพฤติดีปฏิบัติชอบหลายรูปร่วมในพิธีดังกล่าว ปัจจุบันถ้าเรานับอายุก็น่าจะมีอายุการสร้างมากกว่า ๑๓๐ ปี จึงสมควรยึดถือได้ว่าเป็นพระสมเด็จที่เปี่ยมไปด้วยพุทธคุณ และอิทธิคุณอย่างอเนกอนันต์
ปัจจุบันนี้มีผู้สนใจพระสมเด็จเป็นจำนวนมาก ที่ยังค้นหาความจริง ศึกษาประวัติความเป็นมา และที่สำคัญต้องการมีพระสมเด็จที่เป็นพระแท้ไว้ครอบครอง เพื่อเป็นสิริมงคล และเครื่องยึดเหนี่ยวจิตใจ ผมจึงได้ตอบโจทย์ความต้องการ โดยสร้างเว็บไซต์ ชื่อว่า www.phrasomdej.in.th ที่ท่านกำลังเยี่ยมชมในขณะนี้

เว็บไซต์นี้ประกอบไปด้วย
๑. บทความทุกเรื่องที่เกี่ยวกับพระสมเด็จ ท่านสามารถศึกษาได้จากเมนูด้านบน
๒. ร้านพระสมเด็จไทย ซึ่งเป็นแหล่งรวมพระสมเด็จ ที่มีประวัติความเป็นมาชัดเจน รวมถึงมีการวิเคราะห์พระแต่ละองค์โดยละเอียด
๓. เว็บบอร์ด ที่เปิดให้ทุกท่านเข้ามาสนทนา เพื่อเรียนรู้ และแลกเปลี่ยนความคิดเห็น

  ขณะนี้ทางเว็บได้เปิดบริการเว็บบอร์ด เพื่อให้ทุกท่านได้สอบถามอาจารย์ไพรพนาเกี่ยวกับพระสมเด็จวัดพระแก้ว (วังหน้า/กรมท่า) ขอเชิญได้ที่  พระสมเด็จเว็บบอร์ด

บทความแนะนำ
พระสมเด็จวัดระฆังปิดทองล่องชาด (ปิดทองทึบ) กรุเพดานวิหารวัดระฆัง
พระสมเด็จวัดพระแก้ว ปรับปรุง 2554
พระสมเด็จวัดพระแก้วปลอม และวิธีดูพระแท้แบบง่ายๆ (มีรูปพระปลอมเพิ่ม)

********************************************

เว็บไซต์ Phrasomdej.in.th มีพระสมเด็จแท้ให้เช่าบูชาในราคาที่คุณสัมผัสได้ โดยผ่านการศึกษาแล้วว่าจัดสร้างโดยพระสมเด็จพระพุฒาจารย์ (โต) พรหมรังสี ซึ่งท่านได้มีการจัดสร้างมากมายหลายพิมพ์ซึ่งทางเราเห็นว่ามีความสวยงาม และมีพุทธคุณ อิทธิคุณ ทั้งสิ้น ท่านที่สนใจเชิญชมพระได้ที่ ร้านพระสมเด็จไทย ออนไลน์ เปิด 24 ชม.
ติดต่อสอบถามได้ที่ อีเมลนี้จะถูกป้องกันจากสแปมบอท แต่คุณต้องเปิดการใช้งานจาวาสคริปก่อน

โดย อาจารย์ไพรพนา ศรีเสน
www.phrasomdej.in.th

วัดลครทำ เป็นวัดราษฎร์ ตั้งอยู่ใน ตำบลบ้านช่างหล่อ อำเภอบางกอกน้อย จังหวัดกรุงเทพฯ (ธนบุรี เดิม) ใกล้กับวัดระฆังสร้างในปี พ.ศ. ๒๓๙๔ ในรัชสมัยสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย (ร.๒) ผู้สร้างวัดนี้มีอาชีพเป็นนายโรงละครนอกชื่อนายบุญยัง ชาวบ้านเรียกกันว่า นายบุญยัง ละครนอก เหตุที่เรียกกันอย่างนี้ก็เพราะในยุคนั้น ตั้งแต่เริ่มก่อตั้งกรุงรัตนโกสินทร์เป็นยุคที่มีการฟื้นฟูศิลปะวิทยาการและวัฒนธรรมที่เคยมีตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา ซึ่งศิลปะแขนงหนึ่งทางด้านการแสดง คือ ละครก็ได้มีการแบ่งเป็นละครใน และละครนอก (ละครในฝึกเฉพาะในวังเป็นผู้หญิงล้วน ส่วนละครนอกฝึกภายนอกวังเป็นผู้ชายล้วน และห้ามใช้ผู้หญิง) ในสมัยนั้นมีละครอยู่สองคณะคือละครในของเจ้าฟ้ากรมหลวงพิทักษ์มนตรี และละครนอกของนายบุญยังนายบุญยังมีฐานะดีมากอันเนื่องมาจากเป็นนายละคร และเป็นผู้ที่มีความเลื่อมใสศรัทธาในพระพุทธศาสนาเป็นอย่างยิ่ง จึงได้สร้างวัดขึ้นในบริเวณนี้ชาวบ้านได้ช่วยกันตั้งชื่อว่า วัดลครทำ ตั้งแต่นั้นมา

เรื่องราวของวัดลครทำนั้นมีเรื่องเกี่ยวข้องกับ สมเด็จพระพุฒาจารย์ (โต) พรหมรังสี คือท่านได้สร้างพระเจดีย์นอนสององค์ไว้ที่วัดนี้ โดยหลักฐานจากเรื่องเล่าในหนังสือประวัติเจ้าประคุณสมเด็จพระพุฒาจารย์ (โต) พรหมรังสี ของพระมหาเฮง อิฏฐาจาโร ฉบับ พ.ศ. ๒๔๙๙ และอีกหลายๆที่ ดังความว่า

โดย อาจารย์ไพรพนา ศรีเสน
www.phrasomdej.in.th

พ.ศ. ๒๕๕๐

ปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๕๓

พระสมเด็จวัดพระแก้วที่จัดสร้าง เมื่อ ปี พ.ศ. ๒๔๐๘ ปี พ.ศ. ๒๔๑๑ ปี พ.ศ. ๒๔๒๕ หลักที่สำคัญในการพิจารณาต้องศึกษาประวัติความเป็นมาให้เข้าใจ ต้องมีความรู้ และความเข้าใจสิ่งต่าง ๆ เหล่านี้เป็นพื้นฐาน คือ

๑. พุทธศิลป์ ทรงพิมพ์

๒. องค์ประกอบของเนื้อมวลสาร

๓. การพิจารณา รัก ชาด ทอง

๔. การพิจารณา แร่รัตนชาติ

๕. หลักแห่งวิทยาศาสตร์ และหลักความเป็นไปแห่งธรรมชาติ

๖. ฌานสมาบัตร

โดย อาจารย์ไพรพนา ศรีเสน

ผมได้ใช้เวลาพอสมควรในการเขียนเรื่องคราบกรุ ทั้งนี้ก็เพราะมีหลายท่านที่ได้ให้ผมพิจารณาพระสมเด็จ ส่วนใหญ่ยังไม่เข้าใจหรือไม่มีความรู้พื้นฐานในเรื่องนี้ นักสะสมพระในสมัยโบราณจะชำนาญในเรื่องคราบกรุเป็นอย่างยิ่งเพราะสามารถบอกได้ว่าเป็นพระแท้หรือไม่แท้โดยไม่ต้องดูสิ่งอื่นๆประกอบ จากมูลเหตุที่ว่าคราบกรุปลอมยากกว่าเนื้อมวลสารเพราะการเกิดคราบกรุต้องเป็นไปตามปฏิกิริยาของเนื้อมวลสารกับสภาพแห่งธรรมชาติที่แวดล้อมตามกาลเวลานั่นเอง ในที่นี้ผมจะพูดถึงเรื่องคราบกรุของพระสมเด็จบางขุนพรหม ทั้งกรุพระเจดีย์ใหญ่ และกรุพระเจดีย์เล็ก

พระสมเด็จบางขุนพรหมกรุพระเจดีย์ใหญ่

เริ่มสร้างเมื่อ ปี พ.ศ. ๒๔๑๑ ? ๒๔๑๓ มีทั้งหมด ๙ พิมพ์

๑. พิมพ์ใหญ่ ๖. พิมพ์สังฆาฏิ

๒. พิมพ์ทรงเจดีย์ ๗. พิมพ์ปรกโพธิ์

๓. พิมพ์เกศบัวตูม ๘. พิมพ์ฐานคู่

๔. พิมพ์เส้นด้าย ๙.พิมพ์อกครุฑ

๕. พิมพ์ฐานแซม

ได้ถูกลักลอบเปิดกรุถึงสามครั้ง และเปิดกรุเป็นทางการหนึ่งครั้ง รวมเป็นสี่ครั้ง

ครั้งที่ ๑ พ.ศ. ๒๔๒๕ พระอยู่ในกรุ ๑๒ ปี

ครั้งที่ ๒ พ.ศ. ๒๔๓๖ พระอยู่ในกรุ ๒๓ ปี

ครั้งที่ ๓ พ.ศ. ๒๔๕๙ พระอยู่ในกรุ ๔๖ ปี

พระที่นำออกมาครั้งนี้นักนิยมพระสมเด็จเรียกกันว่า ?พระสมเด็จบางขุนพรหม กรุเก่า?

ครั้งที่ ๔ เปิดกรุอย่างเป็นทางการ วันที่ ๒๗ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๐๐ พระอยู่ในกรุ ๘๗ ปี

พระที่นำออกมาครั้งนี้นักนิยมพระสมเด็จเรียกกันว่า ? พระสมเด็จบางขุนพรหมกรุใหม่ ?

พระสมเด็จบางขุนพรหม กรุพระเจดีย์เล็ก

ปี พ.ศ.๒๕๐๘ พระครูอมรคณาจารย์ (เส็ง) เจ้าอาวาสวัดใหม่อมตรส บูรณะวัดโดยได้ปรับปรุงบริเวณรอบองค์เจดีย์ใหญ่ซึ่งมี เจดีย์เล็ก เรียงรายรอบทั้ง ๔ ทิศของเจดีย์องค์ใหญ่ ทิศละ ๒ องค์ ตั้งซ้อนกันอยู่อย่างเป็นระเบียบรวมทั้งหมด ๘ องค์ และได้พบพระสมเด็จในเจดีย์องค์เล็กมีทั้งหมด ๖ พิมพ์ คือ

๑. พิมพ์ฐานคู่ ๔. พิมพ์ไสยาสน์

๒. พิมพ์ฐานหมอน ๕. พิมพ์ยืนประทานพร

๓. พิมพ์สามเหลี่ยม ๖. พิมพ์เจดีย์แหวกม่าน

ค้นพบ ปี พ.ศ.๒๕๐๘ พระอยู่ในกรุ ๙๕ ปี

จำนวน ไม่เป็นที่แน่ชัดเนื่องจากพระสมเด็จส่วนใหญ่ถูกช่างที่มาทำการบูรณะลักลอบนำออกไปแทบจะหมด คงประมาณเอาจากประสบการณ์จากผู้ใหญ่หลายๆท่านในสมัยนั้น กล่าวกันว่าประมาณสี่พันองค์
ส่วนในข้อถกเถียงกันที่ว่าสร้างพร้อมกันกับพระสมเด็จบางขุนพรหม ใน ปี พ.ศ.๒๔๑๑ หรือไม่ก็ต้องขอเรียนว่าสร้างพร้อมกัน และบรรจุกรุพร้อมกันด้วยเหตุผลก็คือการสร้างพระเจดีย์ที่บรรจุพระสมเด็จฯ นั้น ประกอบด้วยพระเจดีย์ใหญ่หนึ่งองค์รายล้อมด้วยพระเจดีย์เล็กทั้งสี่ทิศจำนวนแปดองค์ (ทิศละสององค์) จึงพบว่าไม่ว่าจะเป็นเนื้อมวลสาร ความเก่าตามกาลแห่งธรรมชาติ และที่สำคัญก็คือคราบกรุมีความคล้าย และ/หรือ มีความเหมือนกันแทบจะทุกประการ อันเนื่องด้วยองค์ประกอบจากสภาพทางธรรมชาติที่แวดล้อมในลักษณะเดียวกัน เช่น ความร้อน ความเย็น ความชื้น และที่สำคัญสภาวะน้ำท่วมใหญ่ ในกรุงเทพฯ ปี พ.ศ. 2422 พ.ศ. 2460 และ พ.ศ. 2485 เป็นต้น
จำนวนการสร้างพระสมเด็จทั้งกรุพระเจดีย์ใหญ่ และกรุพระเจดีย์เล็ก ทั้งสิ้น ๘๔,๐๐๐ องค์ เท่ากับจำนวนพระธรรมขันธ์

คราบกรุของพระสมเด็จบางขุนพรหม (กรุพระเจดีย์ใหญ่ และกรุพระเจดีย์เล็ก)

๑. คราบไข ลักษณะเป็นฝ้าบางๆ (เหมือนน้ำต้มไขมันของวัวเมื่อเย็นลงจะแลเห็นคราบไขลอยอยู่เป็นผาเล็กบ้างใหญ่บ้าง) เคลือบอยู่บนองค์พระซึ่งส่วนใหญ่จะอยู่ตามบริเวณซอกขององค์พระ สีขาวนวลแกมเหลืองอ่อนๆ คราบนี้จะติดอยู่กับองค์พระและจะค่อยจางลงเมื่อพระถูกใช้ในระยะเวลาพอสมควร (เกิดจากความร้อนชื้นทำปฏิกิริยากับเนื้อมวลสาร พระสมเด็จในลักษณะนี้จะอยู่ตอนบนที่เรียกกันว่ากรุเก่า)